در ادبیات حملونقل، به محمولهای که از ابعاد یا وزن مجاز حرکت عادی در جاده فراتر برود، بار ترافیکی (Oversized / Overweight Cargo) گفته میشود.
چه زمانی بار «ترافیکی» محسوب میشود؟
اگرچه اعداد دقیق در هر کشور متفاوت است، بهطور معمول عبور از این حدود، محموله را ترافیکی میکند:
- عرض بیش از حدود ۲/۵۵ متر
- ارتفاع مجموع (بار + تریلر) بیش از حدود ۴ متر
- طول بیش از حدود ۱۶/۵ متر
- وزن مجموع بیش از ۴۰ تن
پرسها، توربینها، مخازن، تجهیزات معدنی و بسیاری از ماشینآلات خطوط تولید در این دسته قرار میگیرند.
تجهیزات ویژه
بارهای ترافیکی با تریلرهای خاص حمل میشوند: کمرشکنها برای ارتفاع کمتر، تریلرهای چندمحور ماژولار برای وزنهای بالا و کفیهای تقویتشده برای بارهای متمرکز.
فرآیند مجوز عبور
- مهندسی حمل: تعیین نقاط اتکا، مهاربندی و انتخاب تریلر مناسب
- مسیرسنجی: بررسی پلها، تونلها، پیچها و محدودیت ارتفاع در کل مسیر
- اخذ مجوز از هر کشور مسیر: آلمان، اتریش، مجارستان، بلغارستان، ترکیه و ایران هر یک رویه خود را دارند
- اسکورت: بسته به ابعاد، خودروی همراه یا اسکورت پلیس الزامی میشود
هزینه و زمان
مجوزهای ترافیکی هفتهها زمان میبرند و اعتبار محدودی دارند؛ به همین دلیل هماهنگی دقیق بین آمادهشدن بار و صدور مجوزها، مهمترین عامل موفقیت پروژه است. برآورد هزینه نیز بدون مسیرسنجی دقیق ممکن نیست — به همین دلیل استعلام بار ترافیکی همیشه چند روز زمان نیاز دارد.